Një valë globale rregullimesh po synon të kufizojë aksesin e të miturve në platformat e rrjeteve sociale, mes shqetësimeve në rritje për ndikimin e tyre në shëndetin mendor, sigurinë dhe ekspozimin ndaj përmbajtjeve të dëmshme.

Australia ka ndërmarrë një nga hapat më të fortë deri më sot, duke u bërë vendi i parë në botë që ndalon përdorimin e rrjeteve sociale për personat nën 16 vjeç. Masa, e cila hyri në fuqi në dhjetor 2025, detyron platforma si TikTok, YouTube, Instagram dhe Facebook të bllokojnë llogaritë e të miturve, me gjoba që mund të arrijnë deri në dhjetëra miliona dollarë australianë për shkeljet.

Evropa: drejt kufizimeve më të rrepta

Në Mbretërinë e Bashkuar, qeveria ka paralajmëruar një ndalim të ngjashëm për nën 16-vjeçarët, me hyrje në fuqi të mundshme në pranverën e vitit 2027. Paralelisht, Londra po kërkon nga kompanitë teknologjike që të zhvillojnë mekanizma për identifikimin dhe bllokimin e përmbajtjeve me nudo për përdoruesit e mitur.

Edhe në kontinent, disa vende po shkojnë drejt kufizimeve të ngjashme:

  • Franca dhe Spanja po shqyrtojnë ndalime për nën 15–16 vjeç
  • Danimarka dhe Polonia kanë propozuar kufij moshe për aksesin në platforma
  • Suedia dhe Norvegjia po diskutojnë vendosjen e një minimumi ligjor prej 15 vjeç

Ndërkohë, Gjermania lejon përdorimin e rrjeteve sociale për moshat 13–16 vjeç vetëm me miratimin e prindërve, ndërsa Italia kërkon pëlqim prindëror për fëmijët nën 14 vjeç.

Në Greqi, autoritetet kanë sinjalizuar se një ndalim për nën 15-vjeçarët është shumë pranë miratimit.

Masa edhe jashtë Evropës

Tendenca nuk kufizohet vetëm në Evropë. Malajzia ka nisur të ndalojë regjistrimin e përdoruesve nën 16 vjeç në platformat sociale, ndërsa Turqia ka miratuar një ligj që ndalon aksesin për fëmijët nën 15 vjeç.

Në Emiratet e Bashkuara Arabe është vendosur gjithashtu një kufi minimal prej 15 vjeç për përdorimin e rrjeteve sociale, duke u bërë një nga vendet e para në rajonin arab me një rregullim të tillë.

Në Kinë, autoritetet kanë zbatuar sisteme të quajtura “mode për të miturit”, të cilat kufizojnë kohën dhe përmbajtjen në varësi të moshës së përdoruesit.

SHBA: presion mbi kompanitë teknologjike

Në Shtetet e Bashkuara, diskutimet ligjore janë përqendruar në forcimin e përgjegjësisë së platformave për mbrojtjen e të miturve. Një projektligj i njohur si “Kids Online Safety Act” po fiton mbështetje politike dhe synon të detyrojë kompanitë të marrin masa më të forta për reduktimin e dëmeve ndaj fëmijëve dhe adoleshentëve.

Disa shtete amerikane kanë miratuar rregulla të veçanta për pëlqimin prindëror, por këto masa janë përballur shpesh me sfida ligjore mbi lirinë e shprehjes.

BE dhe industria teknologjike

Bashkimi Evropian po përgatit një kuadër të ri ligjor për të adresuar dizajnin “varësues” të platformave dhe për të forcuar mbrojtjen e fëmijëve në internet. Një projekt i quajtur Digital Fairness Act pritet të prezantohet së shpejti.

Ndërkohë, kompanitë kryesore si Meta, TikTok dhe Snapchat deklarojnë se minimumi i tyre i përdorimit mbetet 13 vjeç, por të dhënat në disa vende tregojnë se shumë fëmijë nën këtë moshë vazhdojnë të kenë llogari aktive.

Një trend global në rritje

Nga Australia në Evropë dhe më tej, po formësohet një konsensus gjithnjë e më i gjerë politik: rrjetet sociale duhet të kufizohen për të miturit ose të rregullohen më fort për të minimizuar ndikimet e tyre negative.

Megjithatë, ekspertët dhe organizatat e të drejtave dixhitale mbeten të ndarë mes nevojës për mbrojtje të fëmijëve dhe shqetësimeve për privatësinë, lirinë e shprehjes dhe zbatueshmërinë praktike të këtyre masave./reuters